Snorfietsers naar de rijbaan is levensgevaarlijke symboolpolitiek

09-10-2014

De gemeente Amsterdam wil snorfietsers naar de rijbaan verbannen en hen een helmplicht opleggen. Dat is niets meer dan levensgevaarlijke symboolpolitiek.

scooter en fiets in Amsterdam

Amsterdam wil – ook in 50km-gebieden – snorfietsen van het fietspad naar de rijbaan verplaatsen.

Zij brengt daarmee een grote groep weggebruikers in onnodig risicovolle situaties. Een helm helpt geen aanrijdingen voorkomen.

Bovendien vormt de maatregel geen enkele structurele oplossing voor problemen met de capaciteit van het fietspad.

Levensgevaarlijk
Uit onderzoek, onder meer van Rijkswaterstaat en SWOV, blijkt dat je snorfietsen naar zomaar naar de rijbaan kunt verplaatsen. Rijkswaterstaat raadt dat af en SWOV geeft aan dat hun onderzoek een schatting is en dat er eerst onderzoek en proeven nodig zijn alvorens de snorfiets in het snellere verkeer los te laten. Deze adviezen legt Amsterdam naast zich neer.

Op drukke routes waar op de rijbaan een maximumsnelheid van 50 kilometer per uur geldt, zouden alle voertuigen met een blauw kentekenplaatje (inclusief bepaalde elektrische fietsen) zich tussen het overige verkeer moeten mengen, terwijl voor de categorie snorfiets een maximumsnelheid van 25 kilometer per uur geldt. De gevolgen voor de verkeersveiligheid, de doorstroming en onderlinge irritaties tussen verkeersdeelnemers laten zich raden.

Symboolpolitiek
Een helmplicht in combinatie met de verplaatsing naar de rijbaan biedt geen soelaas, aangezien een helm niet een aanrijding kan voorkomen, maar slechts hoofdletsel voorkomt of beperkt. Daar waar op fietspaden overlast door snorfietsers wordt ervaren, biedt de wet voldoende mogelijkheden om handhavend op te treden.

Sinds 1 juli kan de politie bovendien sneller overgaan tot inbeslagname van opgevoerde snor- en bromfietsen. Dat blijkt zeer effectief. Het is bijzonder teleurstellend om te constateren dat Amsterdam de afgelopen jaren te weinig energie hebben gestoken in gerichte handhaving en hun toevlucht zoeken in deze symboolpolitiek.

Infrastructuur
Verplaatsing van één groep verkeersdeelnemers naar de rijbaan lost niet de problemen op die worden ervaren op drukke fietspaden. Steeds meer mensen maken gebruik van tweewielers en onder meer  Amsterdam worstelt hiermee, maar het probleem kent een aantal onderliggende oorzaken. Zo is de infrastructurele capaciteit niet meer in lijn met het hedendaagse gebruik (door een steeds grotere variëteit aan voertuigen, zoals e-bikes, wielrenners, bakfietsen, rolschaatsers, Segways etc.), zijn er snorscooterrijders die structureel te hard rijden en speelt de gedragscomponent en het naleven van verkeersregels een rol.

Niet te handhaven
Geen van deze vraagstukken wordt echter opgelost door de gehele categorie snorfiets naar de rijbaan te verplaatsen en de rest van het probleem ongemoeid te laten. Er gaan zich niet alleen bijzonder gevaarlijke, maar ook zeer onpraktische situaties voordoen, aangezien de helmplicht niet in de hele gemeente, laat staan landelijk, gaat gelden. Een snorfietser uit Amstelveen moet voor een rit naar Amsterdam-Centrum slalommen van fietspad naar rijbaan en verplicht een helm aanschaffen die in het eigen woongebied niet verplicht is. Voor de politie is zo’n situatie in de praktijk ook vrijwel niet te handhaven.

Dure procedures
Gemeenten moeten goed onderbouwd voorstel doen waar snorfiets naar de rijbaan moet en er een helmplicht van kracht wordt. Burgers mogen bij elk voorstel bezwaar aantekenen, wat tot veel procedures en daarmee hoge kosten voor de belastingbetaler kan leiden.

Tweede Kamer aan zet
BOVAG, RAI Vereniging en ANWB roepen de Tweede Kamer op om, in het Algemeen Overleg Verkeersveiligheid op 9 oktober aanstaande, het voorstel van minister Schultz om gemeenten deze ruimte bieden te blokkeren. Gemeenten moeten eerst veel meer inzetten op gerichte handhaving van de maximumsnelheid voor snorfietsen, het gebruik van elektrische snorfietsen stimuleren en werk maken van structurele, toekomstbestendige oplossingen in de infrastructuur voor alle soorten tweewielers.

30 km-zone
Als gemeentebesturen de populistische druk voelen om actie te ondernemen, zouden zij kunnen overwegen om snorfietsen alléén naar de rijbaan te verplaatsen in zones met een maximumsnelheid van 30 kilometer per uur. Dan is het snelheidsverschil met het overige verkeer minimaal en hoeft geen helmplicht te worden ingevoerd, onder de voorwaarde dat er strikt wordt gehandhaafd op de maximumsnelheid voor alle verkeer.

Alternatieven
Voor het aanpakken van het probleem zijn eenvoudigere en toekomstbestendigere alternatieven voorhanden, zoals effectievere handhaving (met lasergun op snelheid i.p.v. rollenbank op constructiesnelheid) en verbreden van tweewielerstroken. Een alternatief om de verkeersonveilige situatie van snorfietsers op de rijbaan te keren, is de boetegrens voor snelheidsovertreding voor snorfietsers te verlagen van 32 naar 28 km per uur.

Meer informatie: Gemma Warmerdam